Alıntı

Yapay zekanın şirketler ve kamu kurumları tarafından daha yaygın kullanılmaya başlaması, hassas verilerin nerede tutulduğu ve kim tarafından yönetildiği konusunu da yeniden gündeme taşıyor. Özellikle bankacılık, telekomünikasyon ve kamu gibi düzenlemeye tabi alanlarda modern veri araçlarından yararlanırken veri güvenliği, gizlilik ve veri yerleşimi gereksinimlerinin korunması önem kazanıyor.

Azerbaycanlı yazılım mühendisi Vusal Dadalov ile Hollandalı girişimci Piet Jan de Bruin tarafından kurulan IOMETE, kurumların kendi altyapısına kurulabilen bir veri lakehouse platformu geliştiriyor. Platform; özel bulut, genel bulut, şirket içi veri merkezleri ve hibrit altyapılarda çalışabiliyor.

Geleneksel SaaS çözümlerinden farklı olarak IOMETE'nin platformu doğrudan müşterinin altyapısında çalışıyor. Bu yaklaşım sayesinde kurumlar verileri, bilgi işlem kaynakları ve güvenlik politikaları üzerindeki kontrolü kendi bünyelerinde tutabiliyor.



IOMETE, veri depolama, işleme, yönetişim, analitik ve makine öğrenmesi iş yüklerini aynı platform altında bir araya getiriyor. Platformun altyapısında Kubernetes, Apache Spark ve Apache Iceberg gibi açık kaynak teknolojiler kullanılıyor.

Şirketin hedeflediği kullanıcı grupları arasında bankalar, kamu kurumları, telekomünikasyon şirketleri ve düzenlemeye tabi diğer kuruluşlar bulunuyor. Bu kurumlar açısından verinin hangi ülkede veya veri merkezinde saklandığı, altyapının kim tarafından işletildiği ve dış hizmet sağlayıcılara ne ölçüde bağımlı olduğu satın alma kararlarında giderek daha belirleyici bir unsur haline geliyor.

IOMETE de son dönemde ürününü yalnızca kurum içinde çalışan bir lakehouse çözümü olarak değil, "egemen veri platformu" olarak tanımladığı daha geniş bir yapı üzerinden konumlandırıyor. Bu yaklaşım kurumların verinin nerede tutulduğunu ve nasıl işlendiğini belirleyebilmesinin yanı sıra platformun harici bir kontrol katmanına bağımlı olmadan çalışabilmesini de kapsıyor.

Bu arada IOMETE'nin kurucu ortağı Vusal Dadalov'un deneyimi ile dikkatleri üzerine çektiğini de eklemekte fayda var. Azerbaycan Devlet Petrol ve Sanayi Üniversitesi'nde eğitim alan Dadalov, kariyerinin ilk döneminde Azercell'de çalışmasının ardından OLX Group, Careem ve Uber gibi şirketlerde görev yaptı.

Y Combinator desteği

IOMETE, Y Combinator'ın Winter 2022 programına kabul edildi. Caucasus Ventures'ın aktardığına göre Dadalov, Y Combinator programından mezun olan ilk Azerbaycanlı kurucu oldu. Şirketin yatırımcıları arasında Y Combinator, Thunder Future ve Caucasus Ventures yer alıyor. Yatırım veritabanlarında Eastlink Capital ve Velar Capital da IOMETE'nin yatırımcıları arasında gösteriliyor. Caucasus Ventures, şirkete gerçekleştirdiği yatırımı Ekim 2024'te duyurmuştu.

IOMETE ayrıca 2025 yılında Gartner'ın Data Lakehouse Platforms Market Guide çalışmasında yer aldı. Söz konusu Market Guide'ın bir şirket sıralaması olmadığını, veri lakehouse pazarındaki sağlayıcıları ve pazarın genel yapısını inceleyen bir kaynak olduğunu belirtelim.

Şirket tarafından paylaşılan bilgilere göre IOMETE'nin teknolojisi büyük ölçekli üretim ortamlarında da kullanılıyor. Bunlar arasında Dell Technologies ile yürütülen ve birden fazla veri merkezine yayılan, 20 petabayttan fazla veriyi kapsayan bir kurulum da bulunuyor. Ancak söz konusu ölçek verilerinin IOMETE tarafından paylaşıldığını ekleyelim.

Yapay zeka uygulamalarının performansı ve doğruluğu büyük ölçüde erişebildikleri veri altyapısına bağlı. Bu nedenle kurumların verileri üzerinde hem teknik hem de operasyonel kontrol sağlayabildiği altyapı modellerinin özellikle düzenlemeye tabi sektörlerde ve ulusal açıdan kritik kurumlarda daha fazla gündeme gelmesi beklenebilir.